Af niteliğindeki paket, Umum Kurul’da görüşülecek: Kimseye karşı hata işleyenler çıkıyor, görüşleri nedeniyle suçlananlar kalıyor

AKP’nin, MHP’nin teklifleri doğrultusunda hazırladığı İnfaz Paketi, yarın TBMM Umumi Kurulu’nda görüşülecek. Af niteliğinde birçok husus barındıran teklif, Adalet Komisyonu’ndan geçtiği haliyle yasalaşırsa, kimseye karşı günah işleyen binlerce kişi cezaevinden çıkacak. Buna karşılık, paketteki düzenlemeler nedeniyle, hiçbir şiddet hareketi bulunmamasına karşın görüşlerinden ötürü Terörle Savaş Kanunu uyarınca cezalandırılan siyasetçiler, gazeteciler, muharrirler, akademisyenler cezaevinde kalmaya devam edecek. Teklifte taraf alan infaz düzenlemelerine nazaran, bundan sonra içtimaî medya bildirileri, konuşmaları nedeniyle ceza sahalar, polisin “yasak” saydığı basın açıklamalarına katılanlar da düşük ceza alsalar da kesinlikle cezaevine girecek.

AKP’nin geçen hafta TBMM’ye sevk ettiği teklif Adalet Komisyonu’ndan geçti. Yarkurul görüşmeleri sırasında teklifte muhalefetin itirazlarına karşın yalnızca beş hususta düzenleme yapıldı. Bu düzenlemeler özetle şöyle:

Teklifte, Milletlerarası Standart Vadeli Yayın Numarası (ISSN) yahut Milletlerarası Standart Kitap Numarası (ISBN) almayan periyodik ve vadesiz yayınların cezaevine sokulamayacağı düzenlemesi bölge alıyordu. Bu düzenleme önerge ile kaldırıldı. Gelgelelim birebir hususta taraf alan Basın İlan Kurumu aracılığıyla resmî ilan ve reklam yayınlama hakkı bulunmayan gazetelerin cezaevine sokulamayacağı itirazlara karşın komiteden geçti. Buna nazaran, düzenleme yasalaşırsa, Basın İlan Kurumu’nun ceza kestiği ve bu nedenle ilan vermediği Cihanşümul, Birgün üzere gazeteler cezaevlerine sokulmayacak.

Terör, kasten öldürme, örgüt hatalarının yanısıra, “özel hayata ve hayatın saklılığı meydanına karşı cürümlerden periyodik mahpus cezasına mahkûm olanlar” da infaz nispetinin yarıya inmesi hakkından yararlanamayacak.

Isimli hatalılar evvel açık cezaevine, sonra olura

Teklifte taraf alan düzenlemeye nazaran, açık cezaevlerinde bulunanlara Covid-19 nedeniyle 31 Mayıs’a kadar konut müsaadesi verilecek. Adalet Bakanı, bu vadeyi iki sefer, iki ay müddetle uzatabilecekti. Encümende, bakana tanınan uzatma hakkı üçe çıkartıldı. Encümende, örtülü cezaevindeki kimi hükümlülere de daha erken açık ceza hanesine çıkma imkanı getirildi. Anayasal günahlar, devlete karşı kabahatler ve terör günahlarından yargılananlar hariç açık ceza infaz kurumlarına ayrılmalarına bir yıl yahut daha az müddet kalanlar, talepleri halinde 31 Aralık 2020 tarihine kadar açık ceza infaz kurumlarına gönderilebilecek. Böylelikle, infaz indirimi kapsamında mekan almayan ağır hataları işleyenler de yerinde vadeyi doldurmuşsa evvel açık cezaevine geçecek, buradan da hane müsaadesine gönderilecek.

Kaçakçılık hatasından yargılananların 90 gün içinde suça husus eşyanın pahasının iki katı kadar parayı kaynağa ödemesi halinde infaz indiriminden yararlanabileceğine yönelik düzenlemeler netleştirildi.

Bireye karşı cürüm işleyenler çıkıyor

TBMM Umumi Kurulu’nda görüşülerek yasalaştırılacak teklif, kasten öldürme, terör, örgütlü kabahatler ve bu halde işlenen uyuşturucu günahları, cinsî dokunulmazlığa karşı cürümler dışında kalan cürümlerde hükümlü, aldığı cezanın yarısını cezaevinde geçirecek. Daha evvel hükümlüler aldıkları cezanın üçte ikisini cezaevinde geçiriyordu. 12 yıl ceza alan biri, 8 yıl noktasına 6 yıl cezaevinde kalacak ve bu cezanın 5’te birini de kontrollü özgürlükte geçirecek. Böylelikle yaklaşık olarak cezanın yüzde 40’ı çekilmiş olacak.

Vefata neden olanlar çıkacak

Düzenleme, kasten işlenen hataları kapsam dışında bıraksa da taksirle mevte neden olma, yaralama sonucu vefata neden olma üzere günahlar infaz indirimi kapsamında. Bu durumda bir kimseyi ağır biçimde yaralayan ve sonrasında vefatına neden olan kişi, hakkında yaralama sonucu mevte sebebiyetten dava açılmışsa kısa vadede tahliye olabilecek. Gezi hareketleri sırasında Ali İsmail Korkmaz’ı döverek irtihaline nedenler olan polis Mevlüt Saldoğan ve öbür sanıklar, Berkin Elvan’ı gaz fişeğiyle vuran polisler, Soma davasında madencilerin taksirle irtihaline yol açtığı tez edilen maden sahipleri üzere bu günahlardan ceza alan ya da yargılananlar da büyük infaz indirimi sayesinde kolaylıkla kurtulabilecek.

Erken saatte, gasp niyetiyle haneden çıkan, hatuna, evlada ya da rastgele bir kimseye karşı bu hatası bilinçli olarak işleyen, vefatına ya da yaralanmasına yol açıp da bu hatadan yargılananlar da infaz indirimi kapsamında.

Hırsızlık maksadıyla girdiği hanede, karşı zıdda kaldığı hane sahibini yaralayan ya da kasten olmasa da vefatına neden olanlar da düzenlemeden yararlanabilecek.

Mülahaza cürmü işleyenler kalacak

Bu cürümleri işleyenler hür kalırken, hiç şiddet fiiline bulaşmamış, metinleri, çevre medya bildirileri, konuşmaları nedeniyle cezaevinde bulunanlar, Terörle Savaş Yasası’nın propanda, örgüt üyesi olmamakla birlikte örgüte yardım üzere muğlak unsurlarından ceza aldıkları için cezaevinde kalacaklar.

Af üzere indirim

Paket, bir kereye mahsus olarak kontrollü bağımsızlık vadesini 3 yıla çıkartıyor. Buna nazaran, kapsam içindeki cürümleri işleyenler cezasının bitimine 3 yıl yahut daha az vakit kalmışsa kontrollü muaflıkla cezaevinden çıkacak.

Herkes cezaevinde yatacak

Mevcut infaz rejiminde 1 yılın altında bir cezaya mahkum olanlar kontrollü özgürlükten yararlanıyor ve cezaevinde yatmıyor. İnfaz paketinde konum alan düzenlemeyle, artık ceza alan herkes cezaevinde yatacak. Verilen cezanın beşte dördü kesinlikle cezaevinde geçirilecek. 12 ay mahpusa mahkum edilen biri, infaz indirimiyle cezası 6 aya düştükten sonra 4 ay 10 gün cezaevinde yatmak zorunda kalacak. Ağır cürümler işleyenler aslında evvelki düzenlemeden faydalandıkları için bu düzenleme o bireyleri etkilemeyecek. Ama çevre medya iletisi, hakaret, Içtima Şov Yürüyüşleri Kanunu’na muhalefet vb. kabahatler nedeniyle düşük ceza sahalar, mevcut infaz sisteminin tersine yeni sistemde kesinlikle cezaevine girecek.

Konutta infazın kapsamı geniş

Teklifle, cezanın bir kısmı gece ve haftasonları cezaevinde geçirme, cezanın hanede çekilmesi üzere pratiklerin kapsamı genişliyor. Bu pratiklerin kapsamına uyuşturucu cürümleri da alındı lakin niyet günahları tekrar kapsam dışında kaldı.

Dışarıda da disiplinKişiye karşı işlenen günahlar açısından birçok indirim ve avantaj getiren paket, niyet cürümlerinden mahkum olanların cezaevindeki hayatını güçleştirecek kararlar barındırıyor. Mevcut sistemde cezaevi dışında yaşanan vukuatlar, cezaevi disiplini kapsamında sayılmıyor. Duruşmaya ya da hastaneye götürülürken, berbat muamele ya da farklı nedenlerle reaksiyon gösteren, slogan atan hükümlü artık cezaevindeymiş üzere disiplin cezasına mahkum edilebilecek. Bu ceza, açık cezaevine geçişin önünde pürüz oluşturduğu için, zati açık cezaevine geçişi zorlaştırılan tasavvur suçluları için yeni bir ket doğabilecek.