CHP'li Özgür Özel'den garanti ödeme yapılan köprü ve otoyollar için iktidara davet: Salgın boyunca erteleyin

CHP Küme Başkanvekili Özgür Kişisel, yeni tip Koronavirüs (Covid-19) salgını sürecinde ‘mücbir sebep’ gerekçesiyle kira, vergi, sigorta primi ve kredi ödemelerinde ertelemelerin yapıldığını, kamu kişisel işbirliği girişimleri olarak isimlendirilen köprü ve otoyollarda geçişlerde yaşanan azalma nedeniyle kamunun yükünün arttığına işaret ederek, “Devlet salgının iktisada ve kamu gelirlerine olan olumsuz tesirini mücbir sebep göstererek şirketlere yaptığı kamu kişisel işbirliği girişimleri kapsamındaki garanti ödemelerini ertelemelidir” teklifinde bulundu.

CHP’li Hususî, yaptığı yazılı açıklamada, “Adalet ve Kalkınma Partisi Umumî Lideri Recep Tayyip Erdoğan’ın ‘Vatandaşın cebinden kuruş çıkmadan yapılıyor‘ dediği Kamu Kişisel İşbirliği (KÖİ) girişimleri kapsamında, “Bütçeden yapılan ödemeler, 2017-2019 periyodunda 16 milyar TL’ye ulaşmıştır. 2020 yılı için ayrılan ödenekler de dikkate alındığında yalnızca 4 yılda vatandaşın cebinden çıkan para 35 milyar TL’yi aşacaktır.

Koronavirüs salgını ile savaş kapsamında uygulanan sokağa çıkma ve seyahat yasakları ve çevre ömrün kısıtlanması nedeniyle, zati yıllardır garanti edilenin çok altında araç geçişi olan köprü ve otoyolların tasarrufunda önemli bir düşüş yaşanmakta, bu da kamunun garantiler kapsamında yapacağı ödemelerin ölçüsünü arttırmaktadır. Sonuçta fatura tekrar millete çıkmaktadır” dedi.

Hususî, şunları kaydetti: “Koronavirüs salgını sürecinde mücbir sebep gerekçesiyle kira, vergi, sigorta primi ve kredi ödemelerinde ertelemeler gündeme gelirken ve KÖİ girişimlerini yürüten firmalar bu imkanlardan yararlandırılırken, KÖİ girişimleri için garantiler kapsamında milletin cebinden yapılan ödemelerin hiç aksatılmadan yapıldığı görülmektedir.

Devlet, salgından olumsuz etkilenen halka yardım yapmak için kaynak bulamamaktadır. Koronavirüs salgını nedeniyle halka yardım yapmak için kaynak bulmanın neredeyse olanaksız hale geldiği bu periyotta, Devlet salgının iktisada ve kamu gelirlerine olan olumsuz tesirini mücbir sebep göstererek şirketlere yaptığı kamu kişisel işbirliği girişimleri kapsamındaki garanti ödemelerini ertelemelidir.

Geçiş garantisi verdiğini yolların, yolcu garantisi verdiğiniz havalimanlarının, devlet garantileriyle semirttiğiniz çetelerin alacaklarını erteleyin. Havaalanlarını yaptırdığınız, otoyolları verdiğiniz müteahhitlere ‘dur bakalım’ derseniz 83 milyonun yüzü güler.”

Soru önergesi

Mevzuyu TBMM gündemine de taşıyan Hususî, Cumhurbaşkanı Yardımcısı Fuat Oktay’a yönelttiği önergesinde, KÖİ girişimleri için 2017-2020 devrinde, yapılan ödemelerin girişimlere nazaran fiyatlarını, koronavirüs salgını ile savaş kapsamında alınan tedbirler nedeniyle havaalanı, otoyol ve köprülerin tasarruf sayılarında yaşanan düşüşün ölçüsünü, bu süreçte yapılan garanti ödemelerin fiyatını ve kamu-özel işbirliği girişimleri için yapılan borç üstlenim mutabakatları kapsamında Hazine’nin üstlendiği yükümlülük fiyatını sordu.

Mücbir sebep nedir?

Mücbir sebep, hukukta vazifenin, taahhüdün ve sorumluluğun konumuna getirilmesine handikap oluşum edebilecek nitelikte bulunan irtihal, iflas, hastalık, tutukluluk ve buna misal hallerdir.

‘Mücbir sebep’ kavramı hukukun temel kavramlarından birisidir ve hukukun acilen çabucak bütün kollarında pratiği görülmektedir.