CHP'li Özgür Özel'den garanti ödeme yapılan köprü ve otoyollar için iktidara davet: Salgın boyunca erteleyin

CHP Küme Başkanvekili Özgür Kişisel, yeni tip Koronavirüs (Covid-19) salgını sürecinde ‘mücbir sebep’ gerekçesiyle kira, vergi, sigorta primi ve kredi ödemelerinde ertelemelerin yapıldığını, kamu şahsi işbirliği girişimleri olarak isimlendirilen köprü ve otoyollarda geçişlerde yaşanan azalma nedeniyle kamunun yükünün arttığına işaret ederek, “Devlet salgının iktisada ve kamu gelirlerine olan olumsuz tesirini mücbir sebep göstererek şirketlere yaptığı kamu kişisel işbirliği girişimleri kapsamındaki garanti ödemelerini ertelemelidir” teklifinde bulundu.

CHP’li Hususî, yaptığı yazılı açıklamada, “Adalet ve Kalkınma Partisi Umumi Lideri Recep Tayyip Erdoğan’ın ‘Vatandaşın cebinden kuruş çıkmadan yapılıyor‘ dediği Kamu Şahsi İşbirliği (KÖİ) girişimleri kapsamında, “Bütçeden yapılan ödemeler, 2017-2019 devrinde 16 milyar TL’ye ulaşmıştır. 2020 yılı için ayrılan ödenekler de dikkate alındığında yalnızca 4 yılda vatandaşın cebinden çıkan para 35 milyar TL’yi aşacaktır.

Koronavirüs salgını ile savaş kapsamında uygulanan sokağa çıkma ve seyahat yasakları ve çevre hayatın kısıtlanması nedeniyle, zati yıllardır garanti edilenin çok altında araç geçişi olan köprü ve otoyolların tasarrufunda önemli bir düşüş yaşanmakta, bu da kamunun garantiler kapsamında yapacağı ödemelerin ölçüsünü arttırmaktadır. Sonuçta fatura yeniden millete çıkmaktadır” dedi.

Şahsi, şunları kaydetti: “Koronavirüs salgını sürecinde mücbir sebep gerekçesiyle kira, vergi, sigorta primi ve kredi ödemelerinde ertelemeler gündeme gelirken ve KÖİ girişimlerini yürüten firmalar bu imkanlardan yararlandırılırken, KÖİ girişimleri için garantiler kapsamında milletin cebinden yapılan ödemelerin hiç aksatılmadan yapıldığı görülmektedir.

Devlet, salgından olumsuz etkilenen halka yardım yapmak için kaynak bulamamaktadır. Koronavirüs salgını nedeniyle halka yardım yapmak için kaynak bulmanın neredeyse olanaksız hale geldiği bu periyotta, Devlet salgının iktisada ve kamu gelirlerine olan olumsuz tesirini mücbir sebep göstererek şirketlere yaptığı kamu şahsi işbirliği girişimleri kapsamındaki garanti ödemelerini ertelemelidir.

Geçiş garantisi verdiğini yolların, yolcu garantisi verdiğiniz havalimanlarının, devlet garantileriyle semirttiğiniz çetelerin alacaklarını erteleyin. Havaalanlarını yaptırdığınız, otoyolları verdiğiniz müteahhitlere ‘dur bakalım’ derseniz 83 milyonun yüzü güler.”

Soru önergesi

Mevzuyu TBMM gündemine de taşıyan Kişisel, Cumhurbaşkanı Yardımcısı Fuat Oktay’a yönelttiği önergesinde, KÖİ girişimleri için 2017-2020 periyodunda, yapılan ödemelerin girişimlere nazaran meblağlarını, koronavirüs salgını ile uğraş kapsamında alınan tedbirler nedeniyle havaalanı, otoyol ve köprülerin tasarruf sayılarında yaşanan düşüşün ölçüsünü, bu süreçte yapılan garanti ödemelerin meblağını ve kamu-özel işbirliği girişimleri için yapılan borç üstlenim itilafları kapsamında Hazine’nin üstlendiği yükümlülük meblağını sordu.

Mücbir sebep nedir?

Mücbir sebep, hukukta vazifenin, taahhüdün ve sorumluluğun bölgesine getirilmesine köstek oluşum edebilecek nitelikte bulunan vefat, iflas, hastalık, tutukluluk ve buna benzeri hallerdir.

‘Mücbir sebep’ kavramı hukukun temel kavramlarından birisidir ve hukukun çabucak derhal bütün kollarında pratiği görülmektedir.