DEVA Partisi Genel Başkan Yardımcısı: Savunma hakkı yönetmelikle sınırlandırılamaz

DEVA Partisi Genel Başkan Yardımcısı ve Hukuk ve Adalet Politikaları Başkanı ve İstanbul Milletvekili Mustafa Yeneroğlu, avukatla hükümlü arasında cezaevinde yapılacak görüşmelerin kayda alınması, belge ve dosyaların aranarak el konulmasına olanak tanıyan düzenlemeye tepki gösterdi.

Yeneroğlu yazılı yaptığı açıklamada, “Gerek açık hukuka aykırılık hali gerekse de hukuk hiyerarşisine aykırılık nedenleriyle söz konusu yönetmelik hükümleri ilgili İnfaz Yasası’na, Anayasa’ya ve AİHS’ne aykırı olduğundan iptal edilmesi gereken düzenlemeler olarak karşımıza çıkmaktadır.” düşüncesini dile getirdi.

Yeneroğlu açıklamada, “Hükümlüler ile avukatları arasında cezaevlerinde yapılacak olan görüşmelerin çerçevesi, 5275 sayıcı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunu’nun 59. Maddesinde ayrıntısı ile düzenlemektedir.  İnfaz Yasası’nın 59. maddesi kapsamında hükümlü ile avukat arasında “Görüşme sırasında; hükümlünün avukatına veya avukatın hükümlüye verdiği belge veya belge örnekleri, dosyalar ve aralarındaki konuşmaya ilişkin olarak kendilerinin tuttukları kayıtlar incelenemez; hükümlünün avukatı ile yaptığı görüşme dinlenemez ve kayda alınamaz” hükmü açıkça düzenlenmiştir. Yukarıda belirtilen söz konusu yönetmelikte şse tamamen bu hükme aykırı olacak şekilde düzenlemeler yer almakta, avukatın yanından getirdiği belgelerin savunmaya yönelik olup olmadığınına ilişkin yazılı beyanı alınmak istenmekte, aynı zamanda bu belgelerin de fiziki olarak aranması kabul edilmekte, bir kısım belgelere de el konulabileceği yönetmelikle açıkça yasaya aykırı olacak şekilde düzenlenmektedir.” ifadesini kullandı. 

Açıklamada şunlar kaydedildi: 

Yönetmelikle getirilen bu kısıtlamalar, en kutsal hak olan ‘savunma hakkı’ başta olmak üzere, İnfaz Yasası’nın 59. maddesine, Anayasamızın 36. Maddesinde belirtilen ‘hak arama ve hürriyetine’, AİHS’nin 6. Maddesinin. 3 b,c bentlerinde ifadesi bulunan ‘dürüstü yargılanma hakkına’ açıkça aykırıdır. Temel haklar kategorisinde yer alan savunma hakkının yönetmelik hükmü ile kısıtlanması kabul edilemez. Savunmanın en önemli temsilcisi olan avukatların savunmaya yönelik hakları da bu kapsamda kısıtlanamaz. Yönetmelikle kendisinden daha üst norm olan yasa hükümleri değiştirilemez. Dolayısıyla savunmaya yönelik olarak yönetmelik hükmü ile getirilen bu düzenlemeler , hukuka aykırı olduğu gibi iptali de gereken maddeler şeklinde tezahür etmiştir.

Yukarıda izah edilen bu hususlar çerçevesinde, herkesin savunma hazırlamak için gerekli kolaylıklara sahip olması ve bir avukatın yardımından faydalanması hususları da birlikte değerlendirildiğinde, savunma hakkının ihlalini içeren düzenlemelerin bir an evvel düzeltilmesi gerekmektedir. Herkesin hukukun verdiği imkanlar ölçüsünde ve hiçbir kısıtlamaya maruz kalmadan yargı mercileri önünde hakkını araması ve savunması sağlanmalı ve bu hakların önündeki tüm engeller kaldırılmalıdır.