Koronavirüs: 'Model ülke' Singapur daha sonra salgınla savaşta nerede günah yaptı?

Koronavirüs salgınıyla savaşta örnek devletlerden biri olarak gösterilen Singapur’da 17 Mart’ta başlayan 2. dalgayla vaka sayısı bir ay içinde 266’dan 6 bin 588’e çıktı.

Amerikan CNN Televizyonu, temas takip programıyla vesair memleketlerdeki üzere karantina tedbirlerine başvurmadan salgını denetim altında tutmayı başaran Singapur’un “başarı öyküsünde” neyin aykırı gittiğini araştırdı.

Bu programla, sıhhat vazifelileri dedektif üzere iz sürerek virüsü taşıyanların temas ettiği şahısları bulup test yapıyordu.

CNN’in haberinde özetle şöyle deniyor:

“Singapur, 5,7 milyon nüfuslu bir ada memleketi. Yekun 700 kilometrekarelik yüzölçümüyle New York’tan daha küçük bir kent devleti. Bu yüzden vaka sayıları daha ziyade değer taşıyor.

“Singapur, gayrı büyük devletlerinin tersine kıymetli avantajlara sahip. Yalnızca Malezya’yla kara haddi var. Memlekete havayoluyla gelenleri sıkı bir halde denetim edebiliyor. Ayrıyeten yerküre standartlarında bir sıhhat sistemine sahip. Singapur, sert tedbirlere ve polisiye önlemlere başvurmaya yatkın bir memleket ve bu durum, salgında hükümetin elini güçlendiriyor.

“Peki ne oldu da Singapur’da işler aksi gitmeye başladı?

‘Göçmen çalışanlar göz arkası edildi’

“Sorunun karşılığını kalabalık yatakhanelerde kalan göçmen çalışanlarda görülen ve şimdiye kadar göz arkası edilen vakalarla, karantina ve çevre aralık tedbirlerinin alınmadığı bir kentte illetin yayılma suratını hafife almakta aramak gerekiyor.

“Başlangıçta küçük bir ada devleti olarak Singapur’un yaklaşımı işe yaradı. Başlangıçta Çin’den gelen birinci dalga memlekete havayoluyla gelenlerin tecrit edilip izlenmesiyle denetim altına alındı. Bu aşamada halk tedbir almaya özendirildi. 2003’teki SARS salgınında hastanelerde oluşturulan tecrit koğuşları hastaların mümkün olan en inançlı halde tedavi edilmesini sağladı, sıhhat vazifelilerinin illete yakalanması engellendi.

“Singapur Üniversitesi Hastanesi Enfeksiyon Denetim Kısmı Lideri Dale Fisher bir makalesinde “Singapur, testleri olumlu çıkanların halkın arasına karışmasına müsaade vermedi” diye yazdı. Fisher’a nazaran hafif belirtileri olan ya da hiç belirti göstermeyen gelgelelim testleri olumlu çıkan şahıslar, testleri negatif çıkıncaya kadar hastanede tutuldu. Bu bireyler sonra da meskenlerinde karantinaya alındı.

‘Hayatın sıradan akışında seyretmesini istiyoruz’

“Çok sayıda kimseye test yapılması ve marazı bulaştırma potansiyeli olanların tecrit edilmesi sayesinde Singapur’da hayatın alışılagelmiş akışında seyretmesi sağlandı.

Fisher, geçen ay vakaların tırmanmaya başlamasından evvel kaleme aldığı makalesinde “Singapur’da hayatın olağan seyrinde devam etmesini istiyoruz. İşletmelerin, kiliselerin, restoranların, mekteplerin açık kalmasını istiyoruz. Muvaffakiyet bu türlü sağlanır. Gerektiğinde değişiklikler yaparak her şeyin sıradan ilerlemesini sağlıyoruz. Bir aşı ya da tedavi bulununcaya kadar da bu bu türlü devam edecek” dedi.

“Singapur’un bu yaklaşımı misal koşullara sahip olan Hong Kong’unkine kıyasla büyük bir tezat oluşturuyor. Çin’e bağlı yarı özerk bir nahiye olan Hong Kong’un nüfusu 7,4 milyon. Gerçi seyahat sınırlaması yok lakin Hong Kong’da devlet mektepleri Şubat’tan beri örtülü, kamu işçisi konuttan çalışmaya özendiriliyor. Hong Kong’da geçen ay dışarıdan gelen vakalarda artış görülmesi nedeniyle yeni tedbirler devreye sokuldu.

“Hong Kong 2. dalgayla daha düzgün baş etti. Singapur’da okullarve birtakım iş mahalleri bu ay kapatıldı. Bu gecikme, vakaların bir anda artmasına neden oldu. Geçen Perşembe Singapur 728, Hong Kong yalnızca dört vaka rapor etti.

‘İşçiler kamyon kasalarında taşınıyor, 12 kişilik odalarda kalıyor’

“Nisan’a kadar Singapur’da her şey denetim altında görünüyordu. Lakin, test yapılmayan kümelerin sayısı arttı, buna koşut olarak günlük vaka sayıları süratle arttı.

“Singapur’daki üzere sınırlamaların görece daha az olduğu devletlerde bu yaklaşım fakat devlet dışından kaynaklanan vakaların durdurulması ve yeni potansiyel vakaların tespit edilmesi halinde başarılı olabilir. Aksi halde, virüsün yayılma suratı, ağır karantina ve çevre ara tedbirlerinin uygulandığı bölgelere kıyasla daha ziyade olur.

“İlk dalgada, birden fazla Güney Asya’da gelen göçmen çalışanlara test yapılmadı. Artık hükümet kimi yatakhaneleri karantinaya aldı ve göçmen emekçilere test yapmaya başladı.

“Singapurlu avukat ve eski diplomat Tommy Koh, bu ayki bir Facebook bildirisinde ‘Yatakhaneler patlamaya hazır bir saatli bomba üzereydi. Singapur, yabancı çalışanlara muamelede üçüncü yerküre memleketi üzere bir görünüm sergiliyor. Emekçiler, kamyonların kasalarında taşınıyor. Bu beşerler, balık istifi 12 kişilik odalarda kalıyor’ diyordu.”